Menu
OSTRZEŻENIE
A+ A A-

Wielcy Lipniczanie

borowy
Piotr Borowy (1858-1932) urodzony w Rabczycach; samouk; interesowały Go szczególnie książki o tematyce religijnej, był doskonałym mówcą przez co zjednał sobie szeroką rzeszę odbiorców. Prowadził on ascetyczny styl życia. W roku 1882 na rabczyckiej Klepakówce wraz z dwoma Orawiakami założył rodzaj "chłopskiego klasztoru" gdzie ślubowano czystość, ubóstwo i posłuszeństwo. W wyniku ciężkiej sytuacji materialnej wyjechał na półtora roku do Ameryki. Po tej podróży dzięki nabytym wcześniej doświadczeniom otworzył warsztat introligatorski i sprzedawał po jarmarkach książki, które sam oprawiał. W książkach piętnował upadek moralności, pijaństwo posługując się językiem polskim. Jego książki nabrały mocnego charakteru politycznego po roku 1918. Pod wpływem ks. Ferdynanda Machaya mówił o osieroconych i zapomnianych - Orawie i Spiszu. Po roku 1920 przeniósł się do Lipnicy Wielkiej i prowadził nadal działalność misjonarską. Był wielkim autorytetem. Swoje mowy - nauki zaczął spisywać w wieku 70 lat. Zmarł w lipnicy Wielkiej 18 stycznia 1932 roku. Jego grób znajduje się na cmentarzu przykościelnym w Lipnicy Wielkiej. /oprac. na podstawie: Z.Ładygin: "7 dni na Orawie polskiej"
jablonski
Pius Jabłoński 1908-1979 Urodził się 18 marca 1908 r. w Lipnicy Wielkiej na Orawie w chłopskiej rodzinie, jako syn Stefana i Apolonii z rodu Kucków. Piąc się po szczeblach edukacji szkolnej ukończył studia polonistyczne na Uniwerystecie Jagiellońskim. Autor książki "Z Orawy w świat". Długoletni dyrektor LO w Jabłonce, organizator i kierownik tajnej oświaty na Podhalu; Członek Tajnej Organizacji Wojskowej; dwukrotnie aresztowany i torturowany przez gestapo w zakopiańskiej willi "Pallace" nie wydał nikogo; po wojnie również więziony przez Urząd Bezpieczeństwa, ale po załamaniu się systemu stalinowskiego został zrehabilitowany i oczyszczony ze stawianych mu zarzutów. Wojewódzka Komisja Rehabilitacyjna pogratulowała mu odwagi osobistej oraz postępowania zgodnego z sumieniem nauczycielskim i obowiązkiem dyrektora. Z dniem 1 września 1959 r. z polecenia Ministerstwa Oświaty został przez Kuratorium Okręgu Szkolnego Krakowskiego mianowany dyrektorem Szkoły Podstawowej nr 2 i Liceum Ogólnokształcącego z Polskim i Słowackim Językiem Nauczania w Jabłonce. Poza pracą zawodową aktywnie uczestniczył w życiu społecznym środowiska Orawy. Pełnił m.in. funkcję przewodniczącego Komisji Oświaty GRN, Towarzystwa Miłośników Podhala - Oddział Orawski, Frontu Jedności Narodu oraz Ogniska ZNP w Jabłonce. więcej...
mikowie
Emil Mika (1896-1941) i żona Józefina Mika (1897-1942). Emil Mika był miejscowym nauczycielem, wszechstronnie wykształconym. Własnoręcznie elektryfikował szkołę, kościół Dom Ludowy i liczne gospodarstwa ze zrobionej własnoręcznie elekrowni wodnej; również malował i oddawał się działalności muzycznej(organista). W roku 1924 zaczął zbierać i zapisywać orawskie melodie wydane w zbiorze "Pieśni orawskie". Józefina Mika, siostra ks. Ferdynanda Machaya była wielką działaczką ziemi orawskiej. Wraz z mężem udzielali się społecznie na wielką skalę - założyli kółko teatralne, chór mieszany, zespół regionalny "Orawiacy" z kapelą oraz orkiestrę dętą. Jako nauczyciel Emil Mika propagował sadownictwo, warzywnictwo, pszczelarstwo oraz zajęcia dla analfabetów. Podczas wojny zajęli się działalnością konspiracyjną, co tragicznie skończyło się dla tych wielkich osób: Józefina została aresztowana przez gestapo i zmarła na Montelupich w Krakowie a Emil w obozie w Oświęcimiu. /oprac. na podstawie: Z.Ładygin: "7 dni na Orawie polskiej"
herodek
Karol Wójciak "Heródek" (1892-1969) Urodzony w Lipnicy Wielkiej; samouk. Od dziecka pracował u swoich sąsiadów pasąc gęsi i krowy; podczas pasienia rzeźbił aniołki, które potem malował. Nie posiadał nic, żył w ubóstwie, sypiał w drewutni. Własnoręcznie zrobił skrzypce z pełnej deski, na którą naciągnął druciane struny i grał na weselach i zabawach. Tworzenie było dla niego aktem religijnym chciał, żeby jego rzeźby skłaniały ludzi do przykładnego życia w katolickiej wierze, a tym samym uchroniły ich od kar piekielnych. Jak pisał Aleksander Jackowski - Heródek chętnie ustawiał swe aniołki na łące i siadał przy nich tworząc własną iluzję nieba.
e_kowalczyk
dr Emil Kowalczyk (1941-2005) Urodzony w Lipnicy Wielkiej. Wieloletni dyrektor Szkoły Podstawowej nr 4 w Przywarówce. Doskonały praktyk, pedagog, znawca kultury i historii Orawy. W swej pracy wykorzystywał trwałe wartości regionu, a zwłaszcza elementy ludowej kultury orawskiej. Utworzył i prowadził Dziecięcy Zespół Regionalny "Orawianie" im. Heródka. Wyprowadził ten zespół z podbabiogórskiego przysiółka na szeroką scenę międzynarodową. Był cenionym poetą orawskim, autorem tomików: Napij się orawskiego ciepła (1991), Dookoła smreków paciorki (1994) oraz Mos Ty serce orawskie (2005). Uzupełnieniem jego twórczości poetyckiej jest tekst inscenizacji dla teatru ludowego pt. "Wolorze". Był autorem wielu publikacji prasowych o tematyce regionalnej, społecznej i literackiej oraz scenariuszy radiowych i filmowych. To jego autorstwa są słowa do słynnej pieśni: "Cy bocycie Świynty Ojce", którą wykonuje zespół De Press. Emil Kowalczyk czynnie pracował na rzecz lipnickiego samorządu. Przez cztery kadencje pełnił funkcję Przewodniczącego Rady Gminy Lipnica Wielka. Ponadto należał do: Rady Naukowej Związku Podhalan, Rady Naukowej Orawskiego Parku Etnograficznego w Zubrzycy Górnej, Rady Euroregionu TATRY oraz Rady Naukowej Babiogórskiego Parku Narodowego w Zawoi, był członkiem Stowarzyszenia Gmin Babiogórskich.
Powrót na górę

UWAGA! Ten serwis używa cookies i podobnych technologii.

Brak zmiany ustawienia przeglądarki oznacza zgodę na to.

Zrozumiałem